NỖ LỰC PHÒNG CHỐNG DỊCH BỆNH SAU LŨ

Sau cơn bão số 9, cùng với những tổn thất nghiêm trọng về người và tài sản thì người dân miền Trung đang phải oằn mình đối mặt với nguy cơ bùng phát dịch bệnh. Làm thế nào để giảm thiểu nguy cơ ô nhiễm và phòng chống các dịch bệnh sau lũ, phóng viên Thực phẩm và Sức khỏe đã có cuộc trao đổi với PGS.TS Nguyễn Huy Nga – Cục Trưởng Cục Y tế tế dự phòng (Bộ Y tế).


Phóng viên: Để giảm thiểu nguy cơ ô nhiễm môi trường và phòng chống các dịch bệnh phát sinh sau lũ, Cục Y tế dự phòng (Bộ Y tế) đã có những biện pháp tích cực gì để sẵn sàng đối phó với những diễn biến của dịch bệnh?

PGS.TS Nguyễn Huy Nga: Nhằm giảm thiểu thiệt hại về người và tài sản trong trận bão số 9 kinh hoàng vừa qua, người dân nhiều nơi ở khu vực miền Trung phải sơ tán đến những nơi ở tập trung. Trong tình hình dịch bệnh diễn biến phức tạp thì sự tập trung này lại chứa đựng nhiều yếu tố thuận lợi cho virut cúm lây lan qua đường hô hấp. Nguy cơ xảy ra các loại dịch bệnh khác sau lũ lụt là rất lớn do môi trường bị ô nhiễm, đặc biệt là vấn đề thiếu nước sạch cho sinh hoạt. Những dịch bệnh này không xảy ra ngay sau lũ mà thường khoảng 1 tuần sau đó, do các loại virut, vi khuẩn cần trải qua thời kỳ xâm nhập, ủ bệnh. Các loại dịch bệnh thường gặp là đau mắt đỏ, tiêu chảy (do tả, lỵ...), sốt xuất huyết, viêm đường hô hấp, bệnh viêm da… Biện pháp cấp bách đối phó với dịch bệnh lúc này đó là Cục Y tế dự phòng - Bộ Y tế đã chỉ đạo Trung tâm y tế dự phòng các tỉnh phải bám sát tình hình dịch bệnh; xử lý ô nhiễm môi trường, cung cấp cho người dân có đủ nước sạch. Các cơ quan truyền thông đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong việc nâng cao ý thức phòng bệnh của người dân trong mọi điều kiện có thể, cùng y tế giám sát chặt chẽ các loại dịch bệnh phát sinh sau lũ, có biện pháp điều trị kịp thời, không để dịch bùng phát mạnh.

Phóng viên: Số bệnh nhân mắc dịch sốt xuất huyết (SXH) tại các tỉnh miền Trung đang gia tăng từng ngày, ngành y tế hiện nay lo ngại nhất là dịch SXH sẽ ở đỉnh điểm ngay khi lũ lụt kết thúc tại các tỉnh miền Trung, Cục Y tế dự phòng có giải pháp nào để phòng chống dịch SXH ngay sau lũ kết thúc, thưa ông?

PGS.TS: Nguyễn Huy Nga: Bão lũ đã để lại cho 6 tỉnh miền Trung những gánh nặng lớn về y tế khi có tới 8.455 cơ sở y tế bị tốc mái và hư hỏng, 172 trạm y tế xã bị ngập nước. Gần 80.000 giếng nước của người dân đã bị ngập trong khi có tới 123.330 nhà vệ sinh bị ngập và hư hỏng. Đây là những yếu tố thuận lợi cho các loại dịch bệnh bùng phát. Đến nay, cả nước có gần 80.000 ca mắc SXH tại 48/63 tỉnh thành, trong đó có 59 trường hợp tử vong. So với cùng kỳ 2009, số mắc giảm 6,3%, số tử vong tăng 9 trường hợp. Trong khi miền Bắc số bệnh nhân giảm 74% so với cùng kỳ 2009, miền Nam ghi nhận 43.844 trường hợp mắc (giảm 26%), miền Trung tăng mạnh với 21.638 ca mắc, tăng 168%..

Nguy cơ bùng phát bệnh SXH thường sau khi lũ đi qua, muỗi vằn sống trong nhà, và do chính con người “nuôi”. Muỗi gây bệnh SXH thường hoạt động vào ban ngày, khoảng 5 – 6 giờ chiều và vào lúc sáng sớm. Nhằm hạn chế việc phát sinh dịch bệnh, người dân phải phối hợp với ngành y tế diệt loăng quăng để khống chế dịch bệnh. Các đơn vị y tế tuyến trên chủ động kiểm tra đánh giá tình hình cụ thể để có biện pháp hỗ trợ kịp thời cho tuyến dưới thuốc, hóa chất và phương tiện chống dịch. Ðồng thời chuẩn bị các đội chống dịch cơ động sẵn sàng tăng cường cho địa phương khi cần thiết. Dịch SXH giảm hay không phục thuộc vào ý thức của người dân, cho dù cán bộ y tế có tuyên truyền tốt đến mấy mà nhân dân không ý thức được thì bệnh vẫn lây lan.

Phóng viên: Nhằm hạn chế nguy cơ phát sinh dịch bệnh trong hoàn cảnh lũ lụt đang và đã diễn ra ở các tỉnh miền Trung, Cục Y tế dự phòng có những khuyến cáo gì cho bà con nhằm hạn chế nguy cơ phát sinh dịch bệnh?

PGS.TS: Nguyễn Huy Nga:Mỗi gia đình cần chuẩn bị nắp và nylon để bịt miệng giếng khơi, giếng khoan trước khi bị ngập. Đó là một biện pháp mà Cục Y tế dự phòng khuyến cáo nhằm hạn chế nguy cơ phát sinh dịch bệnh trong hoàn cảnh lũ lụt đang diễn ra ở các tỉnh miền Trung. Khi lũ lụt xảy ra, các mầm bệnh lan đi khắp nơi theo nước. Sự di chuyển của người dân và đặc biệt là bệnh nhân làm tăng khả năng lây lan của các bệnh lây truyền qua nước.

Cục y tế dự phòng khuyến cáo, người dân cần tự thực hiện các biện pháp phòng chống dịch bệnh, nhất là khi mưa bão đang dồn dập. Trong trường hợp giếng nước bị ngập, các hộ dân cần xử lý bằng phèn chua với liều lượng 1g/20 lít nước. Nếu không có phèn chua thì dùng vải sạch lọc nước, giữ lại các cặn bẩn, làm nhiều lần cho đến khi nước trong. Để khử trùng các thể tích nước nhỏ như chum, vại, bể chứa nước nhỏ, cần dùng Cloramin T hoặc B (mỗi viên dùng cho 25 lít nước). Với khu vực hố xí hai ngăn, người dân cần lấy hết phân ra, đào hố ủ, lèn chặt đất, mỗi ngăn đổ khoảng 2- 3 kg vôi bột. Hố xí tự hoại hoặc thấm dội nước cần chuẩn bị nút bệ xí, hố xí đào phải lấp một lớp đất dày khoảng 0,5 m, lèn chặt. Sau khi nước rút, các địa phương cần chú ý xử lý xác súc vật chết bằng cách phun hóa chất diệt côn trùng, tưới dầu hỏa lên xác động vật để chống sự xâm nhập của các loài ăn thịt và côn trùng, đợi khi nước rút thì đem chôn.

Phóng viên: Xin cảm ơn Cục trưởng!

Hồ Thủy ( Thực hiện)